ظل الرحمن ( مترجم : عبد القادر هاشمى )
79
قانون ابن سينا ، شارحان و مترجمان آن ( فارسى )
1 محمود بن احمد امشاطى المنجز مظفّر الدّين ابو الثناء محمود « 1 » بن احمد بن حسن بن اسماعيل بن يعقوب العينى ( العينتابى ) الامشاطى الحنفى در قاهره در سال 812 ه . / 1409 م . و به روايتى ديگر در 810 ه . متولّد شد . او پس از تكميل علوم دينى به تحصيل طبّ پرداخت و در شمار بااستعدادترين طبيبان درآمد و به مقام رئيس الاطبّاء رسيد . او در جامع طولون و منصوريه به عنوان استاد طبّ ممتاز بود . چندين بار به دمشق مسافرت كرد و سعادت حج بيت اللّه را به دست آورد و مدّتى نيز در آنجا اقامت كرد . به گفتهء جلال الدّين سيوطى ( نظم العقيان فى اعيان الاعيان ) در مساحت و صنعة النفط مهارت داشت و در فنون حرب و قتال نيز استاد بود . در قاهره در ربيع الاوّل 902 ه . / 1496 م . درگذشت . با سخاوى روابط دوستانه داشت . وى نجابت و طبع نيكوى او را ستوده است . او موجز را به نام المنجز شرح كرده است . صاحب كشف الظنون نوشته است كه شرح او بسيار طولانى و در دو جلد است . نسخههاى آن در دار الكتب مصريه و كتابخانهء فاتح و پاريس موجود است . خوشبختانه اين شرح حجيم در هند در سالار جنگ حيدرآباد محفوظ است . يك كتاب او به نام تأسيس الصحة شرح اللمحة امين الدّوله نيز زينتبخش كتابخانهء رضا در هند است . كتاب كراسه او در طبّ براى مسافرت بسيار سودمند است . به ظنّ قوى اين همان رسالهاى است كه الاسفار فى حكم الاسفار نام دارد . القول السديد فى اختيار الاماء و العبيد و شرح النقاية فى فروع الفقه الحنفى نيز از تأليفات اوست . 2
--> ( 1 ) - در كتاب حجة الحق ابن سينا نام او را محمّد بن احمد نوشته است .